سلطنت سامسونگ در بازار تراشه؛ اینتل سرانجام شکست خورد
دنیای فناوری شاهد یک جابجایی قدرت تاریخی بود؛ جایی که سلطنت سامسونگ در بازار تراشه پس از سالها رقابت نفسگیر، سرانجام به واقعیت پیوست و اینتل، غول آبیرنگ دنیای پردازندهها، تاج پادشاهی را به رقیب کرهای خود واگذار کرد. این تغییر عظیم که در گزارشهای مالی سال ۲۰۲۳ خود را نشان داد، تنها یک جابجایی ساده در صدر جدول نیست، بلکه نشاندهنده تغییرات بنیادی در استراتژیها و اولویتهای بازار جهانی نیمههادیها است. سامسونگ با تکیه بر استراتژی هوشمندانه و تمرکز بر بازار پرسود تراشههای حافظه، توانست از چالشهای سال گذشته عبور کرده و اینتل را برای اولین بار از سال ۲۰۱۸ پشت سر بگذارد.
بازگشت شکوهمند سامسونگ به صدر جدول تراشهسازان
بر اساس گزارشهای منتشر شده از سوی شرکت تحقیقاتی گارتنر، سامسونگ در سال ۲۰۲۳ با کسب درآمدی خیرهکننده به مبلغ ۶۷.۱ میلیارد دلار، رسماً به عنوان بزرگترین تولیدکننده تراشه در جهان از نظر درآمد شناخته شد. این در حالی است که اینتل، که دههها بر این بازار حکمرانی میکرد، با درآمدی معادل ۵۴.۲۳ میلیارد دلار به جایگاه دوم سقوط کرد. این اتفاق یک پیروزی استراتژیک برای سامسونگ محسوب میشود و نشان میدهد که دوران تسلط بلامنازع پردازندههای مرکزی (CPU) بر بازار به پایان رسیده و اکنون بازیگران دیگری مانند تراشههای حافظه، نقشی کلیدی در تعیین سرنوشت این صنعت ایفا میکنند.
اعداد و ارقام چه میگویند؟ نگاهی دقیق به درآمد غولها
برای درک بهتر این جابجایی، بیایید نگاهی عمیقتر به اعداد بیندازیم. درآمد سامسونگ در حالی به بیش از ۶۷ میلیارد دلار رسید که اینتل با افتی قابل توجه نسبت به سالهای گذشته، در مرز ۵۴ میلیارد دلار متوقف شد. این شکاف ۱۳ میلیارد دلاری، به وضوح نشاندهنده دو مسیر متفاوت است که این دو شرکت در پیش گرفتهاند.
در این میان، سایر بازیگران بزرگ نیز در این رقابت حضور دارند. شرکتهایی مانند SK Hynix، کوالکام و برادکام همچنان در میان پنج شرکت برتر قرار دارند، اما این ظهور ناگهانی انویدیا بود که همه را شگفتزده کرد. این شرکت به لطف انقلاب هوش مصنوعی، با جهشی بیسابقه در درآمد، خود را به عنوان یک مدعی جدی برای کسب رتبه اول در سالهای آینده معرفی کرده است.
رمز پیروزی سامسونگ: قدرت بیرقیب در بازار تراشههای حافظه
اما چه چیزی باعث شد تا سامسونگ بتواند اینتل را شکست دهد؟ پاسخ در یک کلمه خلاصه میشود: حافظه. برخلاف اینتل که بخش عمده درآمد خود را از فروش پردازندههای کامپیوترهای شخصی و سرورها به دست میآورد، سامسونگ پادشاه بلامنازع بازار تراشههای حافظه، یعنی DRAM و NAND Flash است. تقریباً تمام دستگاههای دیجیتالی که ما روزانه از آنها استفاده میکنیم، از گوشیهای هوشمند و لپتاپها گرفته تا سرورهای عظیم و حتی خودروهای هوشمند، به این دو نوع حافظه برای عملکرد خود نیاز دارند.
بخش حافظه سامسونگ به تنهایی در سال ۲۰۲۳ درآمدی نزدیک به ۴۹ میلیارد دلار را به ثبت رساند. این رقم به تنهایی برای شکست دادن بسیاری از رقبای بزرگ کافی بود و ستون فقرات موفقیت این غول کرهای را تشکیل داد.
رکود بازار حافظه در ۲۰۲۳؛ طوفانی که سامسونگ از آن جان سالم به در برد
نکته جالب اینجاست که پیروزی سامسونگ در سالی رقم خورد که بازار تراشههای حافظه یکی از بدترین دوران خود را سپری میکرد. در سال ۲۰۲۳، این بازار با کاهش شدید تقاضا و افت قیمت ۳۷.۵ درصدی مواجه شد. این رکود ناشی از کاهش تقاضا برای کامپیوترهای شخصی و گوشیهای هوشمند پس از دوران همهگیری کرونا بود. با این حال، سامسونگ به لطف مقیاس تولید عظیم و مدیریت هوشمندانه موجودی، توانست از این بحران عبور کند و خود را برای بازگشت قدرتمند بازار آماده سازد. همین استقامت در شرایط سخت، زمینه را برای سبقت گرفتن از اینتل فراهم کرد.
پیشبینی انفجاری برای ۲۰۲۴: چرا آینده برای سامسونگ روشن است؟
خبر خوب برای سامسونگ این است که کارشناسان پیشبینی میکنند بازار حافظه در سال ۲۰۲۴ با یک جهش خیرهکننده و رشد بیش از ۶۵ درصدی مواجه خواهد شد. این رشد انفجاری، که ناشی از افزایش تقاضا در حوزه هوش مصنوعی، سرورها و بازگشت رونق به بازار دستگاههای هوشمند است، موقعیت سامسونگ را در صدر جدول بیش از پیش تثبیت خواهد کرد. اگر این پیشبینیها محقق شود، سلطنت سامسونگ در بازار تراشه به این زودیها پایان نخواهد یافت و این شرکت میتواند فاصله خود را با اینتل و سایر رقبا افزایش دهد.
اینتل کجای داستان قرار دارد؟ چالشهای غول آبی
سقوط اینتل به رتبه دوم، نتیجه مجموعهای از چالشها بود. تمرکز اصلی این شرکت بر روی بازار پردازندههای x86 (کامپیوترهای شخصی و سرورها) که با رکود مواجه شد، پاشنه آشیل آن بود. از سوی دیگر، تأخیرهای مکرر در عرضه نسلهای جدید فناوری ساخت (لیتوگرافی) باعث شد تا رقبایی مانند TSMC و حتی خود سامسونگ در زمینه فناوری تولید از اینتل پیشی بگیرند.
البته اینتل بیکار ننشسته است. این شرکت با سرمایهگذاری سنگین در بخش خدمات تولید قراردادی تراشه (Intel Foundry Services) در تلاش است تا به رقیبی برای TSMC و سامسونگ در این حوزه تبدیل شود و وابستگی خود به بازار CPU را کاهش دهد. با این حال، بازگشت به جایگاه اول برای اینتل مسیری طولانی و پر از چالش خواهد بود. برای پیگیری آخرین اخبار دنیای تکنولوژی و رقابت این غولها، میتوانید منابع معتبر را دنبال کنید.
یک بازیگر جدید و خطرناک: ظهور انویدیا و انقلاب هوش مصنوعی
در حالی که همه نگاهها به رقابت سامسونگ و اینتل دوخته شده بود، یک غول دیگر بیسر و صدا در حال رشد بود. انویدیا، به لطف تقاضای سیریناپذیر برای پردازندههای گرافیکی (GPU) خود در حوزه هوش مصنوعی، شاهد یک جهش درآمدی بیسابقه بود. درآمد این شرکت در سال ۲۰۲۳ به قدری افزایش یافت که اکنون به عنوان یک تهدید جدی برای جایگاه سامسونگ و اینتل در نظر گرفته میشود.
بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر روند فعلی ادامه یابد، انویدیا پتانسیل آن را دارد که در سال ۲۰۲۴ هر دو شرکت را پشت سر گذاشته و به بزرگترین تولیدکننده تراشه در جهان تبدیل شود. این موضوع نشان میدهد که موتور محرک صنعت نیمههادی از پردازندههای مرکزی و حافظهها، به سمت پردازندههای تخصصی هوش مصنوعی در حال تغییر است.
چگونه هوش مصنوعی معادلات بازار تراشه را بر هم زد؟
انقلاب هوش مصنوعی مولد (Generative AI) مانند ChatGPT، به قدرت پردازشی فوقالعاده بالایی نیاز دارد که تنها از عهده GPUهای قدرتمند انویدیا برمیآید. این تقاضای انفجاری، ارزش سهام و درآمد انویدیا را به سطوح نجومی رساند و این شرکت را از یک تولیدکننده کارت گرافیک برای گیمرها، به مهمترین بازیگر در زیرساختهای هوش مصنوعی جهان تبدیل کرد. این تغییر پارادایم، یک زنگ خطر برای شرکتهای سنتی مانند اینتل و یک فرصت بزرگ برای بازیگرانی مانند سامسونگ است تا در این حوزه جدید نیز سرمایهگذاری کنند.
چشمانداز آینده بازار نیمههادیها: رقابتی نفسگیر در راه است
سال ۲۰۲۳ نقطه عطفی در تاریخ صنعت تراشه بود. سلطنت سامسونگ در بازار تراشه آغاز شده، اینتل با چالشهای جدی روبرو است و انویدیا به عنوان یک نیروی غیرقابل توقف ظهور کرده است. آینده این بازار بیش از هر زمان دیگری پویا و غیرقابل پیشبینی به نظر میرسد.
رقابت دیگر تنها بین دو غول سنتی نیست؛ بلکه یک مسابقه سهجانبه و حتی چندجانبه در جریان است که در آن، نوآوری در حوزههایی مانند حافظههای با پهنای باند بالا (HBM) برای هوش مصنوعی، فناوریهای بستهبندی پیشرفته و خدمات تولید قراردادی، تعیینکننده برنده نهایی خواهد بود. بدون شک، سالهای پیش رو، شاهد رقابتی جذابتر و نفسگیرتر برای کسب عنوان ارزشمندترین شرکت تراشهسازی جهان خواهیم بود.